„Pakt uczciwości” jako narzędzie zapobiegające korupcji w zamówieniach publicznych. Koncepcja, cele i zastosowanie. Warszawa, 2017 (Marcin Waszak)

Jakie są cele paktu uczciwości? Dlaczego potrzebujemy takiego narzędzia? W jakiś sposób będzie on stosowany? Tekst ukazał się w materiałach z II Konferencji Antykorupcyjnej. Organizatorem konferencji było Ministerstwo Obrony Narodowej oraz Żandarmeria Wojskowa.

Publikacja dostępna jest TUTAJ.

1. Bułgaria

Bułgaria zmagała się z powszechnie występującą korupcją w procedurach zamówień publicznych ustanowionych w związku z transformacją ustrojową w tym kraju. Jednakże, przeprowadzone od 2011 r. w trzech agencjach publicznych pilotaże Paktów Uczciwości poprawiły przejrzystość, wydajność i rozliczalność zamówień publicznych w każdej z nich. Teraz Transparency International Bułgaria przygląda się baczniej budowie tunelu o wartości 125 milionów euro w pobliżu wsi Żeleznica, wzdłuż autostrady Struma. Jest to znany projekt. Na drugim kilometrze tunel ma być najdłuższy w kraju, a autostrada Struma jest częścią międzynarodowej autostrady łączącej Ateny z Budapesztem.

Http://integrity.transparency.bg

2. Czechy

Rynek zamówień publicznych w Czechach to 600 miliardów koron czeskich, a korupcja jest na nim powszechnym zjawiskiem: przetargi są pisane z myślą o konkretnych oferentach, decydenci podpisują umowy ze swoimi znajomymi, a przetargi czasami nie zostają nawet upublicznione. Dotyczyło to również funduszy przyznanych przez Unię Europejską. Kiedy zostało to ujawnione przez unijnych audytorów, fundusze zostały czasowo wstrzymane, a czeskie władze opracowały nowy jednolity system monitorowania i zarządzania umowami z Unią Europejską, zwany MS 2014+. Ale wtedy wybuchł skandal korupcyjny związany z zamówieniami dla firm informatycznych zatrudnionych do stworzenia MS 2014+. W związku z tym rząd i Transparency International Czechy będą pilotować Pakt Uczciwości dla MS 2014+, zapewniając sprawny start i realizację programu.

http://www.transparency.cz

3. Grecja

Grecji nie są obce skandale związane z zamówieniami publicznymi. W maju 2016 r. Grecka Komisja ds. Konkurencji wszczęła z urzędu i nadal prowadzi postępowanie w sprawie domniemanej zmowy w przetargach na roboty publiczne (w szczególności na budowę dróg, transportu kolejowego, metra i dotyczące przyznawania koncesji). Dużym przedsiębiorstwom budowalnym zarzuca się, że na przestrzeni lat 1989 r. – 2016 r uczestniczyły na różnych etapach w ustawianiu przetargów publicznych na roboty budowlane.
Aby uniknąć kolejnych tego rodzaju wypadków, Transparency International Greece wdraża Pakt Uczciwości dla systemu kanałów przeciwpowodziowych o wartości przekraczającej 12,5 miliona euro. Sieć rur jest ogromna i skomplikowana i wpływa bezpośrednio na tysiące mieszkańców ateńskich przedmieść. Dodatkową komplikacją jest bliska obecność stanowisk archeologicznych.

http://www.transparency.gr/ti-kanoume/politiko-hrima/dimosies-promithies/simfono-akeraiotitas

4. Litwa

W 2016 r. ponad 4 miliardy euro zostały wydane w przetargach publicznych na Litwie, co stanowiło ponad 40 procent litewskiego budżetu. Ponieważ Urząd Zamówień Publicznych ma możliwość przeprowadzenia monitoringu jedynie w około 3,4 procent zamówień publicznych o dużej wartości, przestrzeń do korupcji w procesie ich udzielania pozostaje ogromna. Urząd miasta w Wilnie, jedna z największych instytucji zamawiających w kraju, realizuje dwa duże projekty rewitalizacji centralnej części brzegu Neris w stolicy Litwy, warte łącznie 10,5 miliona euro. Transparency International Litwa będzie monitorować ten proces w celu zmniejszenia zagrożeń związanych z korupcją i aby umożliwić wszystkim, od biegacza korzystającego z brzegów Neris, po dużego przedsiębiorcę, zaangażowanie się w inwestycję, która ma wpływ na ich miasto.

http://www.transparency.lt/saziningumo-susitarimai